अस्वस्थ जिबनसैलि र त्यसको प्रभाब

लक्ष्मण ढकाल

हिल स्वास्थ्य चौकि 

www.facebook.com/blogger.laxman 

अस्वस्थ जिबनसैलि र त्यसको प्रभाब बिस्वमै लाग्ने कयौ प्रणघातक रोगहरु अस्वस्थकर जिबनसैलिका कारण हुने गर्दछन जसमा हृदयघत् मस्तिकघात र मधुमह एकदमै महामारिको रुपमा बिस्वभरिनै दिनानुदिन बृद्धि भैरहेकाछन। अझ यसको परिवेसलाइ बृस्तित रुपमा खोतलेर हेर्ने हो भने इ सबै सम्स्याहरु बिस्वमै मानिसको आल्पाआयु मा हुने मृत्युको प्रमुख कारणहरु हुन। अर्को सात अर्थात् फेब्रुअरि २२ मा हमि बिस्व स्वस्थ जिबनसैलि दिवस यस बर्शपनि बिभिन्न कर्यक्रम गरि मनाउन गइरहेका छौ। बिलासि जिबनसैलिनै आझभोलि अस्वस्थजिबन सैलिको कारण बनेको छ। समयको परिवर्तनसँगै मनिसहरुको जिबनसैलि पनि परिवर्तन बन्दै गैरहेकाछन । ब्यस्त जिबनसैलिले मानिसलाइ मनसिक तवरले पनि दिननुदिन अस्वस्थ बनाउदै गयको छ यस्तै करणले बिस्वमै १०% मानिस र नेपलमा झन्डै २५% मानिस मानसिक समस्याले ग्रस्त छन । अस्वस्थ जिबनसैलि सँगै मनिश्मा देखा परेका जतिल तहा दिर्घ रोगले झन बिकरल अवस्थ निम्ताउदैछ। नेपालि परिवेसलाइ हेर्ने हो भने हाम्रो खानपान नै अस्वस्थतको मुख्या कारण हो। हामिले दिनहु खाने खान भात जसलाइ हामि निकै सुरक्षित खानाको रुपमा लिने गर्दछौ जसमा पाइने कर्बोहाइड्रेट (Carbohydrate) नामक तत्वले मधुमेह रोग निम्ताउन महत्वपुर्ण खेल खेल्छ। खाना बनाउने क्रममा प्रयोग गरिने चिल्लो तथा मसुजन्य पदार्थले मुटुको रोग निम्ताउछ जसमा निकैनै पिडादाइ मानिने मुटुको रोग हृदयघात पर्दछ जसको आक्रमण पछि जिबन रक्षा गर्ने सम्भावना निकै कम हुन्छ बचाउनको लागि १ वा २ घण्टाभित्रै सल्लेकृयात्मक उपचार आवस्यक् हुन्छ जो नेपालि परिवेसलाइ लियर हेर्ने हो भने असम्भब जस्तै छ। त्यस्तै रुपमा अरु कुरालाइ पनि केलाउदै जाने हो भने हामि पुर्णतया अस्वस्थ जिबन्सैलो मतियार जस्तो देखिन्छौ। यस्तो जिबनसैलिलाइ उचित ब्यबस्थापन गर्न नसक्ने हो भने हामि हम्रो स्वस्थ्य र आफुप्रतिनै गैरजिम्बेदार रहेको पुष्टिहुन समय लाग्ने छैन। हमि दैनिक रुपमा आयम ब्यायम् तथा अहारमा परिवर्तन गर्न सके सबै यस्ता स्वास्थ्य समस्याबट मुक्ति पाउन समय कुर्नुपर्नेछैन। खाने परिकारमा भात मासुजन्य पदार्थ यसमा पनि रातो मासुको भन्दा अरुलाई जोड दिन खोजौ जस्तै सगसब्जि रोटि ढिडो आदि । रक्सि चुरोट र सुर्तिजन्य पदर्थको सेवन् नगरौ। स्वस्थ जिबनसैलि अपनाउ र स्वस्थ्य बनौ समय र पैसा दुबैको बचत गरौ।